Onderzoek

Het wetenschappelijk onderzoek naar ruggenmerglaesies is basis-research onderzoek dat voor veel patiënten, lijdend aan para- of tetraplegie, op klinisch gebied een grote doorbraak kan zijn. Tot hiertoe worden traumatische ruggenmergletsels als irreversibel beschouwd. Ze zijn meestal het rechtstreeks gevolg van een wervelfractuur of ernstig ligamentair of discusletsel ter hoogte van de wervelkolom, dit op zijn beurt het gevolg van een ongeval (verkeer of sport). Bij de behandeling van dit trauma tracht men tot op heden een goede alignatie en fixatie van de wervels te bekomen, meestal met osteosynthesemateriaal, alsook het ruggenmerg zoveel mogelijk vrij te maken en elke druk hierop op te heffen. Zo geeft men het ruggenmerg de grootste mogelijkheid om te recupereren. Deze operatie moet wel zeer snel na het ongeval gebeuren daar er ter hoogte van het merg binnen de eerste uren irreversibele letsels optreden. Het wetenschappelijk onderzoek naar ruggenmergletsels dat in verschillende grote centra in Europa en de V.S. loopt, spitst zich toe op drie objectieven : het letsel trachten zo klein mogelijk te houden herstel van de beschadigde banen regeneratie bevorderen in het gevormde litteken Men is op heden zo ver gevorderd in de dierexperimenten dat het niet lang zal duren voor men op menselijk materiaal start. Men is er van overtuigd dat het niet de kennis en vaardigheid is van de research-mensen die het verder gunstig verloop zullen beïnvloeden maar wel de fondsen die er voor ter beschikking komen. In dat opzicht is de oprichting van zo'n fonds zeer nuttig. Er zal nagekeken worden welke wetenschappelijke groepen in België het meest werken op dat gebied, wat hun programma is en waarvoor de fondsen zullen dienen. De beslissing om deze of gene groep te subsidiëren zal genomen worden dor een jury bestaande uit geneesheren, met ervaring in dit domein, en gesuperviseerd worden door het N.F.W.O. Bij een medullair letsel is de eerste zorg te trachten de primaire en secundaire effecten van het trauma op het ruggenmerg te beperken. Er komen dadelijk na het laesie neurotoxische stoffen vrij die het ruggenmerg verder beschadigen en de motoneuronen uitschakelen. Deze motoneuronen zijn zenuwcellen die als « relais » dienen tussen het cerebrale commando en de uitvoering van de beweging. Deze schadelijke stoffen moet men kunnen uitschakelen om het zenuwstelsel te beschermen tegen verdere degradatie. Verschillende producten werden reeds op dieren getest, nu is men een multicenter studie bezig op mensen om te zien of men door het inspuiten, zeer vroegtijdig, van een product de beschadiging van het ruggenmerg kan beperken. De axonen die mogelijks regenereren in de medulla worden geïnhibeerd door het glia- of littekenweefsel. Men moet weefsel inbrengen waarin de nerveuze uiteinden aan beide zijden van het letsel gemakkelijk kunnen ingroeien. Dit weefsel kan een perifere zenuw zijn, ebryonnair weefsel, enz... Men kan ook neurotrope stoffen inbrengen die de groei van de axonen bevorderen en deze continue in een toestand van exitabiliteit brengen. In een latere fase kan men de zenuwbanen zelf trachten te herstellen door middel van zenuwtransplanten (embryonnair of reukzenuwen). Het probleem is dat er zoveel verschillende banen zijn, die op de juiste manier moeten overbrugd worden om tot een gecoördineerd handelen te komen. Besluit Als resumé kan men stellen dat in de research op medullaire laesies de dierexperimenten zeer ver gevorderd zijn, dat de resultaten veelbelovend zijn, en het niet lang meer zal duren vooraleer de mens kan worden behandeld. Verschillende technieken zullen waarschijnlijk gecombineerd worden. De medulla is een zeer belangrijk orgaan waar alle zenuwbanen passeren, alle commando's die men geeft om te handelen, te stappen, passeren langs daar. Zelfs een partiële recuperatie is voor de patiënten zeer belangrijk. Steun aan deze research kan tot een vroeger en beter resultaat leiden. Prof. Dr. M. VAN LAERE, Centrum voor Locomotorische en Neurologische Revalidatie, Universitair Ziekenhuis Gent. Resultaten 2003 The Macrophage strategy Waarom? MaPH in het letsel inbrengen > voordeel: kunnen "trophic factors" aanmaken Hoe reactiveren van MaPH ? Pharmacologisch > GM-CSF techniek toepassen (nog in testfase op ratten) GM-CSF techniek > een letsel is een gesloten ruimte > bij de dieren wordt een ballon ingebracht via een opening > de ballon wordt gevuld met water en zo wordt het ruggenmerg platgedrukt gedurende ongeveer 5 min > hierdoor ontstaat het letsel bij de rat Testen : NACI wordt ingespoten bij de rat via de buik (2Mg) NACI wordt ingespoten bij de rat in het ruggenmerg zelf (2Mg) GM-CSF wordt ingespoten bij de rat via de buik (2 Mg) GM-CSF wordt ingespoten bij de rat in het ruggenmerg zelf (2 Mg) Nu wordt de evolutie van de rat dag na dag opgevolgd, men onderzoekt na welke termijn het dier opnieuw de achterpoten kan bewegen. Resultaten: 1ste dag: uiteraard geen verbetering. Bij NACI werd na enkele weken bijna geen vooruitgang vastgesteld. 4 weken na de inspuiting van GM-CSF was er wel reeds verbetering zichtbaar. De GM-CSF zorgde dat er meer MaPH aanwezig waren in het ruggenmerg. Om te begrijpen wat er gebeurt bij de dieren na het inspuiten gaat men een cultuur namaken (kweken) van de cellen die met GM-CSF behandeld zijn. In deze kweek gaat men de ontwikkelde vezels tellen. Conclusie Goed herstel van de beweging i.d. achterpoten Nieuwe vezels worden aangemaakt Betere resultaten bij de inspuitingen via de buik (hier is geen echte verklaring voor, men vermoedt dat rechtstreekse inspuiting in het ruggenmerg er een nieuw trauma veroorzaakt aan het reeds bestaande letsel). Toekomst De dieren gedurende een langere periode observeren Nagaan hoe de dieren zouden reageren op meerdere inspuitingen (vb om de 4 weken) (tot nu toe nog vrij duur (1 dier 1 maal inspuiten kost 18 euro)) Grotere dosissen gebruiken Momenteel is men op zoek naar andere factoren die MaPH kunnen stimuleren De resultaten van 2004 zullen vanaf maart te vinden zijn op onze website